YourLiterary.com | Shqip | Mobile version | Vepra

Home Posto vepren tende

Abonohu Projekte

Ese Tekste Poezi Hartime Pershkrime Fabula Tregime Te tjera

Data e postimit: 2019-10-02 18:19:26
Lexime: 22641

Kanuni i Leke Dukagjinit

Like 26

Dislike 0

Autori: Anonim
Lloji: Analize letrare
Tema: Kanuni
Shkolla: Shkolla e mesme e mjeksise
Klasa: anonim
Qyteti: Peje
E-mail: Email eshte i fshehur!

Kanuni eshte nder ligjet me te vjetra te Evropes.Ky kanun eshte permbledhje e normave dhe dokeve shqiptare,ligjet e tij kan sherbyer per nje kohe te gjate si norma shoqerore dhe si nje sistem vetqeverises qe mbizoteronte ne viset e malesive te Shqiperise se Veriut. Kanuni i Leke Dukagjinit ka nje rendesi themelore ne historine e populit shqiptar pasi qe eshte nje dokument i lashte.Forma e pare e shkruar e kanunit i referohet Leke Dukagjinit edhe pse flitet te kete ekzistuar edhe me pare e qe i perkiste gojedhenave te popullit. Ky kanun vlente shume per mbrojtjen e prones,nderit dhe jetes .Edhe pse te izoluar nga Perandoria Osmane shqiptaret asnjehere nuk u dorezuan por me mundesite e tyre qe kishin u munduan t'i ruajn vlerat e tyre kulturore-historike.Ne ate periudhe kur ballkanit po i kercenohej jo vetem nje roberi 500 vjeqare e sapo filluar por edhe nje zhdukje totale ezakoneve shqiptare.

Kanuni i Leke Dukagjinit eshte nje permbledhje e perbere nga 12 libra te cilat ne permbajtjen e tyre kodifikohen fusha te ndryshme te jetes si: besimi ,prona ,gjoba ,ndeshkimi etj.

Libri i pare - KISHA
Paraardhesit tane kan qene te fese katolike.Vendi i tyre kryesor ishte kisha sepse aty i'u luteshin Zotit ose Jezu Krishtit ,u falshin mekatet apo gabimet e pa qellimshme .Personi kryesor ishte prifti i cili kishte ne kontroll kishen si vend territorialdhe i'u dhuronte ndihmen njerezve qe shkonin aty.

Libri i dyte - FAMILJA
Me familje nenkuptojm qe cdo pjestar i familjes eshte i rendesishem per tjetrin dhe i domosdoshem ne te mire e ne raste fatkeqesish.Familja eshte nje grup njerezish qe jetojne nen te njejten cati. Respekti dhe nderi ishin dhe duhet te jene pjeset kryesore per ndertimin e nje familjeje te shendoshe.Ne ate kohe familja prbehej prej shume anetareve nga rrethi i gjere ,numri i te cileve shkonte deri ne 70.

Libri i trete - MARTESA
Me martese sipas kanunit nenkuptojme shtimin e nje anetari te ri tek nje familje qe kan per qellim shtimin e njerezimit me ane te marteses.
Kur eshte fjala te martesa vetem i zoti i shtepise se njeres familje binte dakord me familjen tjeter per martesen e djalit apo vajzes se tyre ,ndoshta edhe pa deshiren e ciftit. Marrja e vajzes sipas kanunit paguhej me para ,mall te vlefshem e xhevahire nga familja e burrit. Asnjeri nga cifti nuk e kan pare njeri-tjetrin deri ne diten e marteses.

Libri i katert - SHPI ,GJA E PRONE
Ne kete liber flitet per pronen ,caktimin e saj,kafshet,kufinjt etj.Ne ate kohe shume familje kane hyre ne gjak per shkak te mosmareveshjeve per pronen ose per kufinjt e vendosur ne vende te caktuara. Tek koha e kanunit prona ishte pothuajse gjeja me e rendesishme per njerezimin sepse prej saj siguroheshte ''Buka e gojes'' e cila ishte pune trashegimi nga paraardhesit e shqipetareve.

Libri i peste - PUNA
Puna si pjese kryesore e ketij libri me se shumti behej nga djemt e familjeve shqiptare per te siguruar ushqimin dhe paran per mbijetese.Ndersa sau perket grave ato merreshin zakonisht me shume me punet e shtepise.

Libri i gjashte - TE DHANUNAT
Te dhanunat zakonisht beheshin si shenj respekti per nje familje tjeter duke dhuruar gjera te ndryshme ushqimore,para ,kafshe etj , por gjithnje duke marre lejen e te zotit te shtepise.

Libri i shtate - FJALA E GOJES
Fjala e gojes ishte pjese e rendesishme e nje personi sepse ajo kishte anet e mira dhe te keqija ,p.sh nese nje familje fliste mire dhe tregonte respekt per familjen tjeter ,ateher ato bashkoheshin dhe familjarizoheshin .Por nese dikush apo te gjithe nga familja flisnin keq me dashje ose pa dashje per nje familje tjeter atehere ato hyshin ne gjak madje dhe vriteshin ndermjet vete.

Libri i tete - NDERA
Ndera ishte dhe eshte gjeja kryesore per nje familje.Secila familje ne ate kohe i kishte rregullat qe duheshin te permbaheshin medeomos ,njera prej tyre ishte respekti dhe ndera te cilat duhej te ishin prezente tek cdo anetar i familjes. Keto dy karakteristike te familjeve shqiptare kontribonin gjithnje ne nje zhvillim te shendoshe per mbare familjen,fisin e katundin.

Libri i nente - DAMET
Sa i perket ketij libri ,nese nje familje i bente dem familjes tjeter ai duhet paguhej.Kjo varet nese demi ka qene i madh apo i vogel. I zoti i shtepise ka pasur te drejte me e fal ate qe ka bere demin gjithnje memarreveshje miqesore por nese demi ka qene i madh atehere fajtori do hynte ne gjobe apo do ndodheshin keqkuptime ose hyrje ne gjak mes familjeve ne fjale .

Libri i dhjete - KANUNI KUNDRA MPRAPSHTIVET
Kjo pjese libri flet per gjerat e neveritshme dhe te kundershtueshme per kanunin dhe per shqiptaret ne ate kohe siq ishin : hajnia ,jo burrnia etj.Kur nje anetar nuk ishte i ndershem ai perzeheshte nga shtepia dhe e fuste jeten e vet ne rrezik.

Libri i njembedhjete - KANUNI I PLEQNIS
Burrat e vjeter kan pasur gjithnje per detyre mbajtjen e rregullave ne nje familje ,mbajtjen e parave,bashkpunimin me familje tjera per prone ,mall etj.Kur pleqte thonin se nje gje duhej bere ,atehere antaret tjere te familjes vetem duhet t'ia benin ''Aminin''. Pra prej pleqeve tane per nga rendesia dhe ndikimi i madh qe kane pasur ne kohen e kanunit eshte varur edhe respekti i mbare familjes.

Libri i dymbedhjete - SHLIRIME E PERJASHTIME
Sa i perket librit te shlirimeve dhe perjashtimeve ne kanun rregullat kan qene gjithnje strikte dhe te padiskutueshme, por kur njerezit kane qene te respektueshem ,te ndershem dhe me sjellje te mira atehere edhe nese eshte bere ndonje gabim pa dashje nga nje person,ai eshte liruar nga denimi dhe eshte falur nga i zoti i shtepis me konceptin se nuk do te ndodhe me nje gje e tille .

Do qe te marresh mendimin qe kane shoket per ty?
Do qe te te shkruash mendimin qe ke per shoket?
Regjistrohu tani dhe tregohu i ndershem!

tbh.me

Vepra te ngjashme

Shume gabime Autori: Xhuliana Prendi · Lloji: Analize letrare · Tema: Shume gabime Shume gabime Shume po du me shkru po mdoket se kam mu penu se ndjenat qe i kam shume jane mashtru S'kam mujt me fol E skom mujt me pa Nuk e di me mu qa asht tu nodh Se shume gabime kam ba Zemra jem ma spunon Syt kan flejt Shpirt...	shoqeria Autori: arta ajazi · Lloji: Analize letrare · Tema: un un nje dit po lexoja nje tregim per shoqerin ne ate tregim shkruante qe shoqeria ne jeten tende mund te shkaterroj gjithqka por edhe mund ta bej jeten si ne endrrat e tua te cilat ke pasur deshir gjithmon te behen realitet nje dit un pas nje kohe te gjat ...
"PRANVERA" Autori: Ajshe Jakupi · Lloji: Analize letrare · Tema: Bukuritë e Pranverës Përshëndetje pranverë!Një stinë që na zgjon e na ringjall.Na ndihmon të gjejmë ajrin dhe ujin ngazëllyes e na emocionon nga yjet e natës...Pranvera është mënyra e natyrës për të thënë "Le të festojmë". Ajri është si një flutur me k...	Vetmia Autori: Shqiponja · Lloji: Analize letrare · Tema: Vetmia Ka gjëra në këtë jetë të cilat nuk mund t'i përkufuzosh me fjalë, nuk do të mjaftonte as një faqe, as një libër, e tillë është jeta. Nëse ti ngrihesh në mëngjes me një motiv atëherë ti po jeton, po merr frymë, po e ndjen dritën e ...
28 Nentori Autori: Lija · Lloji: Analize letrare · Tema: Ismail Qemali,Marigona 28 Nentori Me 28 Nentor Ismail Qemali E ngriti flamurin ne vlor. Dhe ate flamur Shqipetar e Adhuron e tere Bota mbare. Nje vajz me Emrin Marigone e Qendisi dhe ia Dha Ismail Qemalit Ne dore per ta ngritur Ne vlor.	Kosova nanë unike Autori: SAIDE PNISHI · Lloji: Analize letrare · Tema: Per kosoven Kosov nanë unike Kosov nanë sa me meqme je me asnje shtet kurr ske pas problem veq kan kqyr met nxerr problem e me vra e me te ple si kasapnic a po ju pengon gjuha shqipe se jemi shqiptar veq po kqyr serbi me na zhduk ni popoull shqiptar e ka msu g...
gjuha jone Autori: fioralba bardhoshi · Lloji: Analize letrare · Tema: gjuha Gjuha jone eshte thesar i diturise sone,rilindasit tane u munduan shume qe te bejne nje gjuhe te perbashket per te gjithe shqiptaret,kudo qe ndodhemi.Gjuha eshte ajo qe ne na bashkon,na ben te ndihemi nje popull shqiptar.Pavaresisht se jetojme te ndare ne...	Familja ! Autori: Arberita Rraqi · Lloji: Analize letrare · Tema: Familja Familja eshte gjeja me e shtrenjte .. Sepse brenda familjes kemi mesuar shume gjera . Kemi mesuar si te duam e si te na duan . Kemi mesuar belbezimet e para.. Familja eshte gjeja me e mire qe Zoti na ka dhuruar . Sepse askund tjeter nuk munde te gjesh nje...
DHELPRA DHE SORRA Autori: Eva Hysaj · Lloji: Analize letrare · Tema: DHELPRA DINAKE QE DONTE TA HANTE SORREN DHELPRA DHE SORRA Një ditë një sorrë po kalonte rrugës për të gjetur ndonjë ushqim per të ngrëne por një dhelpër e pa me vështrim dhe i doli para rrugës dhe i tha.Moj sorrë ku po shkon sorra i tha po shkoj të gjejë ushqim?DHelpra iu p...	Gjakmarja ,nj plage e shoqerise sone Autori: Arss Rey · Lloji: Analize letrare · Tema: Gjakmarja ne SHQIPERI Shqiperia eshte nje vend i madh,nje vend i europianizuar,nje vend oi cili tashme njehet pothuaj nga e gjithe bota.Nje vend i cili ne aspektet kryesore te jetes eshte mjaf i zhviluar.Shiperia eshte nje vend qe ka mere krenar miliona shqipetare ,qe te jene ...
Mësuesja ime Autori: Ariolaa · Lloji: Analize letrare · Tema: Per mesuenen Shkronjën e parë Nga ti e mësova Këngën e parë Nga ti e këndova. Edukatën time Ti Ma dhurove Ti dua shoqet Ti me mësove. Vargjet më të bukura Për ty do ti thur Nga ti do të bëhem Nesër një yll. Të dua mësuese Si ...	NJE DIT E THJESHT Autori: PAVLO · Lloji: Analize letrare · Tema: SI KALOHET DITA E THJESHT I DASHUR DITAR SOT QE PO TE SHKRUAJ JAM I QET DHE I SHLODHUR POR JA QE NUK JAN TE GJITHA DITET LESHTU PRA PO I BIE SHKURT GJITHMON I KAM NDIHMUAR SHOKET POR ATA MA KTHYEN SHPINEN ME FAL QE I RASH SHKURT POR DUHET TA MBYLL SHOKU IM PACIM
Urime skender ditelindja Autori: Saide pnishi · Lloji: Analize letrare · Tema: Per ditelinjen Urime skender ditelindja Gzimi i nanes jeta ime Zemra ime i gezofsh Edhe 100 te lumtura Me kenaqesi te madhe E shkruaj kete poezi Se kosova u ba shtet i ri me ty pavarsi Ditelindja jote më bën të shkruaj te lexoj Per qdo vit ne ban Ta uro...	GJENIU I ANJIJES Autori: ANONIM · Lloji: Analize letrare · Tema: ANALIZE LETRARE Vështroni si shket sipër valash E tundet anija më nge? — …Me krismë-e me prush prej stërkalash Mi të shkrepëtiu një rrufe!… Ti det, brohori fshehtësire! Kuptim i potershëm, ti det! …Po heshtje: ndaj vales së nxire Gjeniu i anijes...

Komentet e fundit!

Shto komentin tend per vepren e mesiperme!

Emri:

Email:

Komenti:

Pyetje sigurie

Sa eshte shuma e ketyre dy numrave:
1 + 2 =

Your travel guide to exploring Albania - TourAlbania.org

Kaloni ne versionin Desktop